Mengapa Penjimatan Solar Saya Menurun?

Panel solar biasanya disambung bersama dalam “string” – kumpulan yang menyalurkan kuasa ke satu input pada inverter anda. Jika satu string gagal sepenuhnya (kerana kerosakan pendawaian, penyambung longgar, atau kotak simpang yang rosak), setiap panel dalam string itu berhenti menyumbang.

Anda mungkin kehilangan 20–50% output sistem serta-merta tanpa menyedarinya, kerana inverter mungkin masih menunjukkan status “beroperasi.”

Sistem solar mempunyai pengasing DC, pengasing AC dan pemutus litar. Ini komponen keselamatan yang melindungi sistem anda. Mana-mana daripadanya boleh terpicu apabila berlaku kerosakan, lonjakan kuasa, atau gangguan grid.

Apabila ia terpicu, sistem anda mungkin berhenti – kadangkala tanpa disedari.

Pemutus litar terpicu yang tidak disedari sesiapa boleh menyebabkan berminggu-minggu tiada penjanaan sedangkan segalanya nampak normal dari luar.

Inverter mempunyai tetapan konfigurasi yang mengawal berapa banyak kuasa yang dijana, dieksport ke grid, julat voltan operasinya, dan bagaimana ia bertindak balas terhadap turun naik grid.

Masalah biasa ialah had eksport ditetapkan terlalu rendah – sistem anda menghasilkan 5kW tetapi hanya dibenarkan mengeksport 2kW semula, jadi inverter tidak menjana pada 100% keupayaan sistem.

Kadangkala sistem berfungsi dengan baik – tetapi logger, Wi-Fi, atau aplikasi pemantauan telah terputus sambungan.

Anda tidak lagi melihat data. Anda menganggap ada yang tidak kena. Kadangkala jurang data hanyalah jurang data, bukan kehilangan penjanaan sebenar.

Anda mungkin terlepas masalah sebenar selama berminggu-minggu kerana tiada apa yang memberi amaran kepada anda.

Apabila voltan atau frekuensi grid keluar daripada julat yang boleh diterima, inverter anda dikehendaki oleh undang-undang untuk memutuskan sambungan daripada grid. Ini ciri keselamatan, bukan kecacatan – inverter tidak boleh mengeksport ke grid yang tidak stabil.

Ini bermakna semasa tempoh ketidakstabilan grid, sistem anda mungkin terputus berulang kali sepanjang hari, dan kehilangan penjanaan.

Kawasan yang sedang menjalani kerja infrastruktur, zon perindustrian, atau kawasan dengan turun naik voltan yang kerap lebih terdedah.

Ini salah satu sebab paling kerap terlepas pandang bagi penjimatan yang mengecil – dan ia tiada kaitan langsung dengan sistem solar anda. Ia tentang bila anda menggunakan elektrik.

Penjimatan solar terdiri daripada dua bahagian. Yang paling bernilai ialah penggunaan sendiri secara terus – menggunakan elektrik solar sebaik sahaja ia dijana (menjalankan aircond, mesin basuh atau peti sejuk pada waktu siang). Setiap unit yang anda gunakan terus menggantikan satu unit yang sebaliknya anda beli daripada TNB pada kadar tarif penuh.

Yang kedua ialah kredit eksport – menghantar lebihan solar ke grid dan mendapat kredit berdasarkan kadar Tenaga anda, yang lebih rendah daripada apa yang anda bayar kepada TNB untuk elektrik yang diimport. Ia masih penjimatan, tetapi lebih kecil bagi setiap kWh.

Jadi jika rutin isi rumah anda berubah – seseorang kembali ke pejabat selepas bekerja dari rumah, cuti sekolah tamat dan anak-anak keluar pada waktu siang, penggunaan sendiri secara terus anda menurun.

Lebih banyak output solar anda dieksport dan bukannya digunakan terus. Sistem anda masih menghasilkan jumlah yang sama, tetapi anda mendapat kurang bagi setiap unit kerana kredit eksport bernilai lebih rendah daripada kos import yang dielakkan.

Beberapa caj dikenakan apabila import TNB bulanan anda melepasi had tertentu:

• 1.6% KWTBB: melebihi 300kWh
• 8% SST: melebihi 600 kWh
• AFA berubah-ubah: melebihi 600 kWh

Jadi jika anda biasanya mengimport +/- 500kWh sebulan, tetapi melebihi 600kWh pada bulan lain, maka AFA dan SST akan dikenakan. Caj seperti AFA dikira dari kWh pertama, bukan hanya unit yang melebihi 600kWh, jadi kenaikan bil boleh jadi besar.

Caj ini berdasarkan elektrik yang anda import daripada TNB. Eksport solar tidak mengurangkan penggunaan import yang digunakan untuk mengira caj ini.

Jadi walaupun sistem solar anda menjana seperti biasa, melepasi ambang ini boleh membuatkan bil anda melonjak dan penjimatan solar anda kelihatan lebih rendah.

Di bawah Solar ATAP, eksport dikreditkan berdasarkan caj Tenaga – 27sen – 37sen per kWh, bergantung pada peringkat tarif anda.

Apabila AFA berubah (sama ada surcaj atau diskaun), ia melaraskan kos elektrik yang anda terima daripada TNB, tetapi tidak mengubah kadar yang anda peroleh untuk elektrik solar yang dieksport.

Anda mungkin akhirnya membayar lebih bagi setiap kWh, sedangkan pendapatan eksport kekal sama.

Baca lebih lanjut tentang cara AFA berfungsi →

Hasilnya: bil anda boleh meningkat, sementara kredit eksport anda kekal sama – mengurangkan penjimatan keseluruhan anda.

Solar ATAP menetapkan Kuantiti Maksimum Dibenarkan (MAQ) – had jumlah tenaga yang boleh anda eksport ke grid dalam setiap bulan. Jumlah tepatnya bergantung pada saiz sistem anda dan bilangan hari dalam bulan bil anda.

MAQ dikira seperti berikut:

Kapasiti sistem (kWac) x 5 jam matahari x bilangan hari dalam tempoh bil anda

Contoh:

Sistem 5kWac x 5 jam matahari x 30 hari = 750kWh

Apabila anda mencapai MAQ anda, sebarang eksport selanjutnya tidak lagi dikreditkan – ia masuk ke grid secara percuma.

Di bawah Solar ATAP, kredit eksport hanya boleh mengimbangi caj Tenaga anda sehingga maksimum 100%. Anda tidak boleh mengimbangi caj rangkaian dan kapasiti anda.

Apabila caj Tenaga anda telah diimbangi sepenuhnya, tiada lagi yang tinggal untuk dikurangkan oleh kredit anda.

Jika sistem solar anda terlalu besar berbanding penggunaan anda, anda mungkin kerap mencapai had ini. Anda menghasilkan lebih daripada yang boleh anda manfaatkan di bawah Solar ATAP.

Semua panel solar merosot dari semasa ke semasa – ini hanya fizik. Piawaian industri ialah kira-kira 0.5% setahun kehilangan output, walaupun panel yang lebih murah boleh merosot lebih cepat. Selepas 10 tahun, panel mungkin menjana sekitar 95% daripada apa yang dijana pada hari pertama.

Ia bukan sebab untuk bimbang, tetapi ia bermakna penjimatan akan berkurang secara sangat beransur-ansur sepanjang hayat sistem.

Panel kehilangan kecekapan dari semasa ke semasa. Dua punca yang lebih lazim ialah retakan mikro – rekahan sehalus rambut akibat tekanan fizikal, kitaran haba, atau pengendalian yang kurang baik – dan PID (Potential Induced Degradation), kesan berkaitan voltan yang menghakis output kuasa panel, kadangkala secara mendadak.

Kedua-duanya tidak kelihatan dengan mata kasar dan muncul sebagai penurunan penjanaan yang perlahan dan berterusan selama berbulan-bulan. Panel yang terkena PID boleh kehilangan 30–50% output berkadarnya.

Teduhan ialah musuh terbesar solar. Pokok baharu yang sudah tinggi, tambahan rumah jiran, tangki air yang dialihkan, atau tiang telekomunikasi baharu boleh membayangi panel yang sebelum ini tidak terhalang.

Satu panel yang diteduhi boleh menarik turun seluruh string – bermakna satu panel yang diteduhi sebahagiannya mungkin menyebabkan anda kehilangan 40% output string anda.

Habuk, najis burung, daun dan alga terkumpul pada permukaan panel dari semasa ke semasa dan mengurangkan jumlah cahaya matahari yang sampai ke sel.

Ini mengejutkan kebanyakan orang: panel solar sebenarnya menjana kurang kuasa apabila ia sangat panas. Panel biasanya dinilai pada 25°C, tetapi pada petang Malaysia yang terik, suhu permukaan panel boleh mencecah 50–60°C. Haba itu mengurangkan kecekapan sekitar 0.4% bagi setiap darjah melebihi 25°C.

Jadi semasa musim kering yang terlalu panas, panel anda mungkin menjana 10-15% kurang kuasa berbanding jumlah cahaya matahari yang sama dalam cuaca lebih sejuk. Ini hanya fizik.